Hoe sociaal is de Nederlandse zorgverzekering?

Uit onderzoek van vergelijkingssites blijkt het zorgverzekeringsstelsel in Nederland minder solidair te zijn dan in onze buurlanden. Buurlanden Duitsland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk doen het beduidend beter. In het onderzoek is gekeken naar bijvoorbeeld de afhankelijkheid van het inkomen bij de zorgpremie. Ook is er gekeken naar factoren als acceptatieplicht, en het bestaan en de hoogte van het eigen inkomen. In elk land is de zorgverzekering volgens een ander model geregeld.

Nederland
In Nederland is het hebben van een basis zorgverzekering verplicht. Daardoor hebben zorgverzekeraars ook een acceptatieplicht: zij moeten iedereen die zich aanmeldt voor een basisverzekering accepteren. Het maakt daarbij niet uit of de verzekerde medische klachten heeft, een man of een vrouw is, een bepaald geloof aan hangt et cetera.  Bij het afsluiten van een basis zorgverzekering hoort een wettelijk verplicht eigen risicobedrag van 350 euro in 2013, 360 euro in 2014. Dit eigen risicobedrag is voor iedereen gelijk, ongeacht het inkomen.

Om te helpen om de zorgpremie te betalen, kunnen verzekerden zorgtoeslag bij de Belastingdienst aanvragen. Niet iedereen krijgt zorgtoeslag: daarvoor staat een maximum bedrag aan inkomen.

 

De aanvullende zorgverzekering is een vrijwillige optie. Zorgverzekeraars mogen zelf kiezen welke dekkingen zij in het aanvullende pakket stoppen. Ook bepalen zij, net als bij basisverzekeringen, de prijs van een zorgverzekering. Het is daarnaast mogelijk een vrijwillig eigen risico af te sluiten, om zo de zorgpremie te verlagen.

België
In België zijn er niet zoals in Nederland aparte zorgverzekeringen. Daar werkt men nog met ziekenfondsen, net zoals wij tot 2005 deden. Vanuit het ziekenfonds worden alle zorgkosten vergoed. Iedereen die in België werkt en 24 jaar of ouder is, moet bijdragen aan het ziekenfonds. Ongeveer zeven procent van het salaris wordt ingehouden als sociale premie, en vervolgens in het ziekenfonds gestopt.

Het grote nadeel van werken met ziekenfondsen, is dat medicijnen vaak duurder zijn.

Duitsland
Ook in Duitsland werkt men op dezelfde manier als België: met een ziekenfonds. In tegenstelling tot België, betalen lage en middeninkomens een inkomensafhankelijke zorgpremie. In Nederland is de zorgpremie voor iedere klant van een verzekeraar hetzelfde. De zorgverzekeraar berekent de premie van een zorgverzekering, en biedt de dekking tegen deze premie aan.

Lang heeft Nederland het idee gehad om net als in Duitsland een inkomensafhankelijke zorgpremie in te voeren. Achteraf bleek dat idee niet haalbaar, omdat de zorgverzekeraar dan moet beschikken over de inkomensgegevens van hun verzekerden. In Nederland zijn de privacyregels iets anders gereld. Daardoor was het onwenselijk om deze inkomensafhankelijke zorgpremie in te voeren.

Grootverdieners die boven de 50.000 euro per jaar verdienen, hoeven niet per se bij te dragen aan een ziekenfonds. Zij kunnen ook een individuele zorgverzekering afsluiten.

Frankrijk
In Frankrijk staat het solidariteitsprincipe hoog in het vaandel. Bij het bepalen van de zorgpremie wordt niet gekeken naar hoe hoog het inkomen van iemand is, maar hoe ziek de verzekerde is. Volgens de World Health Organization (WHO) is dit zorgverzekeringsstelsel de beste keuze.

Chronisch zieken betalen helemaal geen zorgpremie in Frankrijk. Ongeveer 5,5 procent van het inkomen wordt ingehouden op het salaris, en net als in België en Duitsland gestort in een ziekenfonds.

Met een inhoudingspercentage van 5,5 procent, is Frankrijk één van de goedkoopste landen om een zorgverzekering af te sluiten. Maar de kosten van de zorg rijzen ook in Frankrijk de pan uit. Daarom moet de verzekerde bij een bezoekje aan de huisarts het bezoek volledig zelf betalen. Daardoor gaat men niet voor iedere onnodige kwaal naar de huisarts.

Verenigd Koninkrijk
In het Verenigd Koninkrijk heeft men een voor de inwoners van dat land prettige manier van zorg verzekeren. Het afsluiten van een zorgverzekering is niet, zoals in Nederland, verplicht. Iedere inwoner van het Verenigd Koninkrijk krijgt namelijk gratis gezondheidszorg. De inwoner hoeft geen zorgpremie af te dragen aan een ziekenfonds, en er bestaat ook geen wettelijk verplicht eigen risico.

Dat klinkt erg mooi en als een absolute utopie, en dat is het ook. De zorgkosten worden namelijk betaald vanuit de staatskas. Dit houdt in dat alle overheidsinkomsten en belastingen worden gebruikt om de zorgkosten in een land mee te betalen. De zorg wordt geregeld van uit de NHS, de National Health Service. Zij regelen ook de vergoedingen aan zorg aanbieders.

Toch is er door de gratis zorgverzekering wel een beperkte dekking aan het aantal behandelingen en medicijnen. Wie meer gebruikmaakt van zorg, kan net als in Nederland een aanvullende zorgverzekering afsluiten. Dit noemt men in Engeland de ‘particuliere zorgverzekering’. Het afsluiten van een aanvullende zorgverzekering is geen goed gebruik in het Verenigd Koninkrijk. Slechts acht procent van de inwoners daar heeft een particuliere zorgverzekering afgesloten.

Vorige artikel:

Volgende artikel: